29 czerwca – 29 lipca 2010

Z przyczyn transportowych, nie wynikających ze strony Państwowego Muzeum Etnograficznego w Warszawie, otwarcie wystawy dla publiczności zostało przesunięte na 29 czerwca br.

Po raz pierwszy w Europie, po raz pierwszy w Polsce będzie można podziwiać dzieła mistrza Dzanabadzara oraz jego szkoły. Po raz pierwszy obiekty tak zwanej „klasy zerowej” opuszczą Mongolię. Na aukcjach zagranicznych rzeźby Dzanabadzara osiągają zawrotne sumy setek tysięcy dolarów, lecz przez samych Mongołów są uważane za bezcenne.

Sam Dzanabadzar (mong. Öndör Geγeeṅ Zanabazar, tyb. Khal kha rje btsun dam pa), nazywany przez badaczy Zachodu Leonardem da Vinci Wschodu, był wybitnym mongolskim politykiem XVII stulecia, głową państwa, dyplomatą, przywódcą duchowym, filozofem, poliglotą, lingwistą, poetą, tłumaczem oraz artystą.

Wystawa dedykowana jest 60-leciu nawiązania stosunków dyplomatycznych pomiędzy Polską a Mongolią.

We współpracy z Ambasadą Mongolii w Polsce oraz Muzeum Sztuk Pięknych im. Dzanabadzara w Ułan Bator.

Pierwszy Dżecundampa (rJe btsun dam pa) Chutuchta (tyb. sprul sku, inkarnacja) Dzanabadzar jest najbardziej czczoną postacią w historii buddyzmu mongolskiego, której czyny odcisnęły ślad w kluczowych momentach mongolskiej polityki, historii, życia społecznego i kulturalnego oraz były zapowiedzią nowej epoki dla Mongołów. Co więcej, dzieła buddyjskiego rzeźbiarstwa, o których wiemy, że są jego autorstwa, prezentują złożone osiągnięcia kanonu buddyjskiej ikonometrii, najwyższy kunszt oraz wyrafinowaną, lecz niczym nieskrępowaną wirtuozerię.

Wizerunki Dzanabadzara były materialnymi śladami historii lub „miejscami pamięci” innego rodzaju, które rzeczywiście tworzyły nowe życie Mongołów. Hagiograficznie wybiórcza, lecz teraz kompletna pamięć o Dzanabadzarze, możliwa dzięki materialności i wyrazistości jego dzieł ułatwiła Mongołom przetrwanie jako narodowi podczas lat niszczenia, z Wajroczaną, jako księciem, w samym sercu i Wadżradharą, jako królem, ponad nim.

Potencjalna zdolność tych wizerunków do podtrzymywania mongolskiej tożsamości uczynił z nich później cele komunistów, którzy chcieli zniszczyć każde „miejsce pamięci”, na którym Mongołowie „opierali swoją tożsamość.” Wśród wielu dzieł Dzanabadzara, to jego panteon, odwieczni buddowie i pięciu Tathagatów ocalało z czystek. Spośród jego pism ocalała modlitwa o pokój i stabilność, boska Dżanlawcogzol, który została także ukryta i ocalona przed rewolucjonistami.

„Cudowne” ocalenie tych wizerunków i pism pokazuje, że Dzanabadzar zakończył swoją misję sukcesem. Jego „pragnienie, aby lud się zjednoczył, a podstawy wiary się rozpowszechniły” został w ten sposób osiągnięty, a jego lud ponownie uważa jego dzieła za kluczowe dla swojej tożsamości narodowej, ich jedności i bezpieczeństwa, nawet w czasach współczesnych.

Kurator wystawy: Elvira Eevr Djaltchinova-Malets

Wystawa dofinansowana ze środków Ministerstwa Kultury i Dziedzictwa Narodowego.




Patroni honorowy:
Jego Ekscelencja Otgon Dambiinyam, Ambasador Mongolii w Polsce
Radosław Sikorski, Minister Spraw Zagranicznych

Patroni medialni:














Partnerzy:








Sponsorzy:

LOOMO EXHIBITION / THE STATE ETHNOGRAPHIC MUSEUM IN WARSAW from Loomo.pl on Vimeo.